Türkiyə-NATO münasibətləri pisləşir? - Ərdoğandan mühüm mesaj
Dunya
Oxunub: 36
11 iy 2024 | 09:00
Türkiyə-NATO münasibətləri pisləşir? - Ərdoğandan mühüm mesaj


NATO dünyanın əsas təhlükəsizlik təşkilatıdır. Alyansın 32 üzvü var. Türkiyə də onlardan biridir. Hazırda NATO bir hərbi blok olsa da, bəzən alyansa üzv ölkələr arasında fikir ayrılıqları da olur. Xüsusilə, getdikcə güclənən qütbləşmə fonunda digər aktorlar kimi NATO üzvləri də ayrılıqda öz tərəflərini seçir, digərlərinin ambisiyalarının qurbanına çevrilməməyə çalışırlar.

NATO ölkələri arasında Türkiyənin xarici siyasət kursu xüsusilə diqqət çəkir. Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan iyulun 9-da NATO ölkələrinin dövlət və hökumət başçılarının sammitində iştirak etmək məqsədilə ABŞ-yə yola düşməzdən əvvəl Esenboğa hava limanında keçirdiyi mətbuat konfransında deyib ki, NATO Türkiyənin gözləntilərini doğrultmur.

O bildirib ki, bu, bəzi məsələlərdə, o cümlədən Yaxın Şərqlə bağlı durumda özünü göstərir:

"Biz bu istiqamətlərdə, müxtəlif səviyyələrdə müzakirələrimizi davam etdirəcəyik".

Dediyimiz kimi, Türkiyə NATO-nun əsas tərəfdaşlarından biridir. Alyansın xarici və təhlükəsizlik siyasətinin həyata keçirilməsində Ankara mühüm rol oynayır. Buna baxmayaraq, Türkiyənin NATO-nun əsas rəqibi olan Rusiya ilə də normal münasibətləri var. Hətta bir çox hallarda Ankara üçün Moskva daha yaxşı partnyor olur, nəinki NATO.


Çinlə bağlı da eyni şeyi söyləmək olar. NATO Çinin güclənməsini istəmədiyi halda, Türkiyə bu ölkə ilə tərəfdaşlıq əlaqələrini müxtəlif səviyyələrdə davam etdirir.

Elə İranla da bağlı NATO-nun əsas üzvləri - ABŞ və Türkiyənin mövqeləri xeyli fərqlidir.

Türkiyə zaman-zaman təşkilatın ümumi tələblərinə və fəlsəfəsinə uymayan, öz milli maraqlarını üstün tutan, bəlkə də, yeganə aktordur. Bu, hər şeydən əvvəl Türkiyənin gücü, qüdrəti, qlobal geosiyasi proseslərdəki rolu ilə bağlıdır.

İkincisi, NATO üzvləri, o cümlədən ABŞ Türkiyənin mövcud gücü və statusu ilə barışır. Ona görə də Ankaranın xarici siyasətindəki bəzi məqamlar, o cümlədən Moskva ilə münasibətlər NATO-nu qane etməməsinə baxmayaraq, qarşılıqlı əməkdaşlıq davam edir. Hərçənd, zaman-zaman rəsmi Ankaraya edilən təzyiqlər də məhz bu dövlətin müstəqil addımları ilə bağlıdır. NATO, əlbəttə, Türkiyənin Rusiya ilə münasibətlərini qəbul etmək istəmir.

Əslində, NATO ilə Türkiyə arasındakı fikir ayrılıqları, Ərdoğanın dediyi kimi, təkcə Yaxın Şərqlə bağlı deyil. Tərəflərin Şərqi Avropa ilə bağlı mövqeləri də fərqlidir: NATO Rusiyaya qarşıdır. Türkiyə isə mümkün qədər balanslı davranmağa çalışır.


Həmçinin Cənubi Qafqaz regionu ilə bağlı da tərəflər arasında ziddiyyət var. Belə ki, rəsmi Ankara Bakı və İrəvan arasındakı sülhü dəstəkləyərək mümkün regional əməkdaşlığa töhfə verməyə çalışır. NATO isə Ermənistanla əməkdaşlığı gücləndirərək bu dövlətin "başının altına yastıq qoyur".

Xüsusilə, ABŞ ilə Ermənistan arasında güclənən əlaqələr, habelə birgə hərbi təlimlər region üçün yaxşı nə isə vəd etmir. Bu, həm də Türkiyənin regional maraqlarının təhdid altına atılması deməkdir.

Məsələnin başqa bir cəhəti perspektivdə NATO-nun parçalanması ilə bağlıdır.

Bu da sirr deyir ki, Ukraynadakı müharibə NATO daxilində müəyyən fikir ayrılıqları yaratdı. Ayrı-ayrı NATO üzvlərinin Ukrayna ilə bağlı mövqeləri heç də eyni deyil. Üstəgəl, üçüncü dünya müharibəsi ehtimalı getdikcə artır. Bu ssenari baş verərsə, Türkiyə bir NATO üzvü kimi Rusiyaya qarşı olmalıdır. Bu isə ən azı indiki an üçün inandırıcı görünmür.

Beləliklə, Türkiyə ilə NATO arasında fikir ayrılıqlarının gələcəkdə daha da güclənməsi və alyansın parçalanması istisna deyil.

"Report" İnformasiya Agentliyi
Dünən, 16:00
Ermənistan üçün son şans ili - İrəvan “müharibə” konstitusiyasını maskalaya bilməyəcək!
Dünən, 15:30
Trampa atılan güllələrdən biri Ermənistana “dəyib” - İrəvanda təlaş
Dünən, 14:22
Yenə bu yetimi kim DƏLİ EDİB ÇÖLLƏRƏ SALDI AXI?.. - Belə də Paşinyan çoxdan "kıvama gəlmişdi"...
Dünən, 13:21
Makronun Paşinyana təlimatı: London görüşündən imtina - AÇIQLAMA
Dünən, 13:12
Bərdə-Xankəndi və Bərdə-Şuşa marşrutları açılacaq
Dünən, 13:02
İngiltərədə üsyan: Küçələr alov içində - VİDEO
Dünən, 12:46
Dövlət xəstəxanalarında işləmək istəyənlərin NƏZƏRİNƏ - Baş nazir qərar imzaladı
Dünən, 12:36
Bakıda xətlərə əlavə 200 avtobus buraxılıb
Dünən, 12:31
"Microsoft" xidmətində problem yarandı - Bütün dünyada uçuşlar gecikir
Dünən, 12:26
Azərbaycanda kibercinayətlərə qarşı yeni işçi qrupu yaradıldı
Dünən, 11:38
Parklanmaya görə sürücülərdən tutulan 10 qəpiklə bağlı açıqlama
Dünən, 11:35
İki qurum Prezidentin və ailə üzvlərinin adından yayılmış saxta materiallarla bağlı açıqlama yayıb
Dünən, 11:32
Bakıda taksilərin sayı 50 faiz azaldılıb - RƏSMİ
Dünən, 09:52
Trampı belə dəstəklədilər - FOTO
Dünən, 09:44
Bu avtomobillərin ölkəyə girişi məhdudlaşdırılıb - Maşın bazarında bahalaşma
Dünən, 09:13
COP29-un prezidenti iştirakçı ölkələrin hökumətlərinə rəsmi məktub göndərib
Dünən, 09:08
Bayden bu həftəsonu seçkidə iştirakını dayandıra bilər - KİV
Dünən, 09:05
XİN: Makronun Ermənistanın hərbiləşdirilməsinə bəraət verən fikirləri sülh prosesinə mane olmaqdır
Dünən, 09:01
İsraillə bağlı sərt qərar verilə bilər
Dünən, 09:00
Paşinyan "sülhdən yayın, Qafqazı qarışdır" əmri alıb: Amerikalı general erməni ordusuna hansı gizli tapşırıqla göndərilib
18-07-2024, 16:00
Azərbaycan ən çox bu ölkələrə neft satıb - SİYAHI
18-07-2024, 15:21
Yeni radarlar cərimə yazır? - AÇIQLAMA
18-07-2024, 14:52
İlham Əliyev “Avropa Siyasi Birliyi” 4-cü Zirvə toplantısının açılış plenar sessiyasında iştirak edir
18-07-2024, 14:18
Şahruddin Məhəmmədəliyev rəsmən "Qarabağ"da
18-07-2024, 14:14
Hikmət Hacıyevdən Paşinyanın Londonda İlham Əliyevlə görüşdən imtinası ilə bağlı AÇIQLAMA
18-07-2024, 14:09
İlham Əliyev Viktor Orban ilə söhbət edib
18-07-2024, 14:04
İlham Əliyev İsveçrə Konfederasiyasının Prezidenti ilə söhbət edib